2009/10/19

Рильке, Намар

И. Левитан "Намрын өдөр"
Нэлээд дээхэн Рилькегийн нэг шүлэг толгойноос гардаггүй... ямар сайндаа алсын германд амар тайван суух Аттилагийн (http://attila.blogmn.net/) амгалан байдлыг алдуулан үг, өгүүлбэр бүрийн утгыг хэлж өгөөч гэж гуйж байх вэ. Энэ шүлгийн юу нь яагаад таалагдсаныг онцолж хэлж мэдкү. Ер нь шүлэг, уран зохиол гэдэг сэтгэлд эсвэл хүрнэ эсвэл үгүй, зүрхний нэг гохонд эсвэл тээглэнэ эсвэл үгүй ...

Шалтгаан энэ тэрийг хойш тавиад яриагаа шүлэг рүү шилжүүлбэл Рилькегийн "Намар"-ын англи, орос, япон өч төчнөөн орчуулга байдаг юм байна. Ер нь ихэх шүлэг найраглалыг бүрэн дүүрэн орчуулах амаргүй & аргагүй. Утгыг нь хадгалахаар хэмнэл алдагдана, хэмнэлийг хадгалахаар утга алдагдана гэдэг бол наад захын асуудал. Тиймээс хэд хэдэн орчуулга уншиж байж цаад шүлэг жинхэнэ утгаараа "бууж" байх жишээтэй. Шүлгийн англи, орос, япон орчуулга тавилаа. Мөн Aттилагийн ачаар Рильке-гийн Намрыг монголоор толилуулж байна.

  Rainer Maria Rilke (1875-1926)
  Herbst

  Die Blätter fallen, fallen wie von weit,
  als welkten in den Himmeln ferne Gärten;
  sie fallen mit verneinender Gebärde.

  Und in den Nächten fällt die schwere Erde
  aus allen Sternen in die Einsamkeit.

  Wir alle fallen. Diese Hand da fällt.
  Und sieh dir andre an: es ist in allen.

  Und doch ist Einer, welcher dieses Fallen
  unendlich sanft in seinen Händen hält.


    Р. М. Рильке "Намар"
    Орчуулга: Сүрэн

    Навчис унаж байна, тэртээ дээрээс унаж байна
    Тэнгэрийн цэцэрлэг гандсан мэт
    Унаж буйгаа үгүйсгэх мэт

    Шөнө болохуй, хүнд дэлхий минь унана
    Гариг оддоос холдон ганцаардлын ангал уруу унана

    Бид бас унаж байна, нэг гарын араас нөгөө гар
    Эргэн тойрноо харваас эргүүлэгт буй мэт унаж байна

    Гэвч энэ бүх уналтыг Хэн нэгэн
    Энэрэлт зөөлөн алган дээрээ тосон тогтоож байна.


    Fall  transl. by Guntram Deichsel

    The leaves are falling, falling as from far
    Where distant with'ring gardens grace the skies,
    Theyr'e falling with a gesture that denies.

    And in the nights the heavy earth falls by
    Into the loneliness, from a far star.

    We all are falling. This hand falls, as it extends.
    And take a look at others. It's in them all.  

    And yet there's One, holding this fall
    With endless gentleness in both his hands.

    Harvest (Autumn)   transl. by A.W. Tüting 

    The leaves are falling as if from afar,
    as if from distant gardens withering in heaven;
    with gestures saying nay they fall.

    And in the nights, lost out of all,
    the heavy earth falls down - a lonely star.

    We all are falling. Nor this hand there stands.
    And see all others: bound to this calling.

    And still, there's Someone holding all this falling
    with tenderness unending in his hands.


    Осень   пер. Александр Шапиро

    Листы летят, летят издалека
    Увядшие в саду небесном, дальном,
    И тихим «нет» качаются печально,  

    А ночью, в одиночестве астральном
    Тяжелый шар спускается в века.

    Мы падаем. Вслед за одной рукой —
    Другая. Лишь Единый за веками

    Непреходяще нежными руками
    Приемлет все падения в покой.

    ----------------------------

    И падает, и падает листва,
    как если бы с небес она спадала
    и с жестом отрицанья увядала.

    В ночи планета падает устало,
    со звездами не чувствуя родства.

    Мы падаем. И падает рука.
    Взгляни же вновь: паденье неизбежно.

    Но есть Один: так ласково и нежно
    Он держит все падения в веках.

    
    秋  飯吉光夫 訳 

    木の葉が落ちる 落ちる 遠くからのように
    空はるかにある庭が枯れたように
    いやいやの身ぶりをしながらも 落ちる

    そして この重い地球も 夜々に
    ほかの星たちからはなれて
    さびしいところへ落ちる

    ぼくらはみんな落ちる このぼくの手も落ちる
    まわりをごらん なにもかもが落ちる

    でも ただひとり この落ちるみんなを
    両方の手でこよなくやさしく
    うけとめるものがいる

    秋  山口四郎訳

    樹の葉が落ちて来る
    何処か遠くから落ちて来るみたいだ
    遠い天上の庭で
    樹々が末枯(すが)れているのかもしれぬ
    なんだかみんな
    否(いな)むような素振りをしながら落ちて来る
    重いこの地球も
    こうして夜ごと
    すべての星たちの間から
    孤独の中に落ちてゆく
    われわれはみな落ちてゆく
    ほら、この手だって落ちる
    凝(じ)いっと他のものを見て見給え
    これがすべてのものの運命なのだ
    だが何処かに
    こうしてすべてが落ちてゆくのを
    無限にやさしく
    その手に受け止めているものがある

2 comments:

Anonymous said...

gaihaltai chinii blog iig unshaad l bmaar buur ontslood shuleg zohioliig shimten orcuulsaniig chine unshaad bmaar haa negteegees namaig orhiod odson ongod mine ireh shig bushuuhan garaad durtai ajilaa hiimeer. Bi ene doyoubi namriin zurag avhaar yavah gej bgaan sayiin shulggi unshaad buur ih goyoor bodoj avnaa bayrlalaa daraa zuragaa uzuulnee
arigatou

Suren said...

Uramiin ug bayarlalaa :)
zurgaa zaaval uzuuleerei !